Oświetlenie awaryjne i ewakuacyjne – gdy gaśnie światło, te lampy muszą działać

Gdy gaśnie światło, te lampy muszą działać.

Awaria zasilania, pożar, zadymienie czy inna sytuacja zagrożenia może w jednej chwili odciąć podstawowe oświetlenie budynku. Właśnie wtedy oświetlenie awaryjne i ewakuacyjne przestaje być tylko elementem instalacji – staje się jednym z kluczowych systemów bezpieczeństwa.

Dlatego jego sprawność powinna być regularnie kontrolowana.

Co to jest oświetlenie awaryjne?

Oświetlenie awaryjne uruchamia się po zaniku podstawowego źródła światła. Jego zadaniem jest zapewnienie odpowiednich warunków do bezpiecznego działania lub opuszczenia budynku.

Jednym z jego najważniejszych elementów jest awaryjne oświetlenie ewakuacyjne, które pomaga użytkownikom odnaleźć drogę do wyjścia z obiektu.

Aktualna norma PN-EN 50172:2025-04 obejmuje m.in. oświetlenie dróg ewakuacyjnych, stref otwartych, stref lokalnych oraz stref zadań wysokiego ryzyka. Uwzględnia również wymagania dotyczące testowania i konserwacji systemów.

Oświetlenie awaryjne a ewakuacyjne – jaka jest różnica?

Te pojęcia często stosowane są zamiennie, ale nie oznaczają dokładnie tego samego.

Oświetlenie awaryjne jest pojęciem szerszym. Natomiast oświetlenie ewakuacyjne ma przede wszystkim umożliwić bezpieczne opuszczenie budynku, wskazać przebieg drogi ewakuacyjnej oraz ułatwić odnalezienie wyjść i znaków bezpieczeństwa.

Jeżeli w obiekcie zabraknie prądu, sama obecność zielonej lampy z symbolem wyjścia nie oznacza jeszcze, że cały system działa prawidłowo.

Dlaczego przegląd oświetlenia awaryjnego jest tak ważny?

Wyobraź sobie halę produkcyjną, biurowiec, galerię handlową albo magazyn. Nagle dochodzi do zaniku napięcia.

Robi się ciemno.

W takiej sytuacji niesprawna oprawa, zużyty akumulator albo niewystarczające natężenie światła mogą znacząco utrudnić ewakuację.

Dlatego przegląd oświetlenia awaryjnego powinien obejmować nie tylko sprawdzenie, czy lampy się zapalają.

Podczas kontroli sprawdza się m.in.:

• działanie opraw awaryjnych i ewakuacyjnych,
• reakcję systemu na zanik zasilania,
• stan źródeł zasilania i akumulatorów,
• czas działania oświetlenia po zaniku napięcia,
• stan oznaczeń i opraw kierunkowych,
• natężenie oświetlenia awaryjnego na drogach ewakuacyjnych,
• widoczne uszkodzenia oraz nieprawidłowości instalacji.

Sądy administracyjne wskazywały również, że samo stwierdzenie, że lampy się załączają, nie musi wystarczyć do potwierdzenia pełnej sprawności instalacji – istotnym parametrem jest także poziom natężenia oświetlenia.

Jak często wykonywać przegląd oświetlenia awaryjnego?

To jedno z najczęstszych pytań zarządców obiektów.

Instalacja awaryjnego oświetlenia ewakuacyjnego jest traktowana jako urządzenie przeciwpożarowe. Przeglądy techniczne i czynności konserwacyjne należy wykonywać zgodnie z wymaganiami producenta oraz odpowiednimi zasadami technicznymi, nie rzadziej jednak niż raz w roku.

W zależności od zastosowanego systemu wymagane mogą być również częstsze testy funkcjonalne.

Nie warto więc czekać na awarię, kontrolę albo sytuację zagrożenia.

Co może wykazać kontrola oświetlenia ewakuacyjnego?

Podczas przeglądu oświetlenia ewakuacyjnego można wykryć m.in. niesprawne oprawy, uszkodzone baterie, zbyt krótki czas podtrzymania, problemy z automatycznym przełączeniem na tryb awaryjny czy miejsca, w których natężenie światła jest niewystarczające.

Szczególnie niebezpieczne są usterki, których podczas normalnego użytkowania budynku praktycznie nie widać.

Lampa może wyglądać na sprawną – aż do momentu zaniku napięcia.

Kto odpowiada za sprawność oświetlenia awaryjnego?

Zapewnienie sprawności urządzeń przeciwpożarowych należy do obowiązków właściciela, zarządcy lub użytkownika obiektu, zależnie od konkretnego przypadku. Przepisy wymagają ich konserwacji i napraw w sposób zapewniający sprawne i niezawodne funkcjonowanie.

Dlatego dokumentacja wykonanych kontroli, testów i pomiarów jest równie ważna jak sam przegląd.

Przegląd oświetlenia awaryjnego i ewakuacyjnego z TZO24

W TZO24 wspieramy właścicieli i zarządców budynków w utrzymaniu sprawności technicznej obiektów.

Wykonujemy przeglądy techniczne, kontrole instalacji i pomiary w budynkach na terenie całej Polski, pomagając uporządkować obowiązki związane z bezpieczeństwem technicznym obiektu.

Nie czekaj, aż pierwszy test systemu odbędzie się podczas prawdziwej awarii.

Gdy gaśnie światło, oświetlenie awaryjne musi działać.

Sprawdź oświetlenie awaryjne w swoim obiekcie

Masz halę produkcyjną, magazyn, biurowiec, obiekt handlowy lub budynek użyteczności publicznej?

Umów przegląd oświetlenia awaryjnego i ewakuacyjnego z TZO24. Sprawdzimy instalację, zanim jej sprawność będzie naprawdę potrzebna.

---